Leturstærð

KARVEL ÖGMUNDSSON
Foreldrar Karvels voru þau Ögmundur Andrésson (f. 5. júlí 1855) frá Einarslóni á Snæfellsnesi og
Sólveig Guðmundsdóttir (f. 2. september 1873) frá Purkey á Breiðafirði.
Foreldrar Ögmundar voru þau hjónin Andrés Illugason bóndi frá Ytra-Lónabæ á Snæfellsnesi (f. 12. ágúst 1810)
ættaður frá Setbergssókn á Snæfellsnesi. og Sigríður Ólafsdóttir (f. 23. janúar 1813) ættuð frá Helgafellssveit.
Föðurafi Ögmundar bjó á Hömrum í Setbergssókn og hét Illugi Ögmundsson (f. 1768) Kona hans var Sólveig Þorvarðardóttir.
Foreldrar Sigríðar móður Ögmundar voru þau Ólafur Ólafsson og Jóhanna Eiríksdóttir sem eitt sinn bjuggu á Arnarsstöðum neðri.
Móðurforeldrar Karvels voru þau Guðmundur Sigurðsson húsmaður í Purkey (f. 24. maí 1836) og Þórunn Þorvarðardóttir (f. 1843)
Þau hjónin voru dugmiklar manneskjur sem jafnan réru á opnum áraskipum við Breiðafjörð, oftast á sitt hvoru skipinu þannig
að heimilinu yrði minni skaði ef annað skipið færist í sjóslysi sem þá voru nokkuð tíð. Guðmundur var ættaður úr Dalasýslu
og framættir hans má rekja til prestsættar í Strandasýslu kennd við Stað í Steingrímsfirði. Þórunn var ættuð frá Fossi
í Neshreppi (utan Ennis) á Snæfellsnesi. Hjónin í Purkey áttu þrjú börn og var Sólveig þeirra yngst en hin voru Hólmfríður
er bjó á Hellissandi og Eggert formaður á Bakkabæ á Hellissandi (síðar fóstri Karvels). Guðmundur og Þórunn voru í
húsmennsku í Purkey á árunum 1870-1885.
Systkini Karvels eru:
Guðlaug Svanfríður (f. 30 mars 1896),
Sigríður (f. 22. júlí 1897), Einar (f. 26. febr. 1899),
Kristbjörg (f. 28. sept. 1900),
Karvel Línberg (f. 7. maí 1902),
Karvel (f. 30. sept. 1903),
Líneik (f. 18. sept. 1905),
Ögmunda (f. 23. sept. 1907),
Guðmundur Þórarinn (f. 9. maí 1910),
Karl (f. 8. apríl 1912),
Daníel (f. 19. apríl 1915)
Jóhannes (f. 26. sept. 1917).
Karvel Línberg dó aðeins sjö mánaða og Líneik fjögurra ára gömul.
Hin komust öll á legg og náðu nær öll háum aldri.
Veturinn 1910 var þessari fjölskyldu mikill örlagavaldur en þá brann Hellubærinn til kaldra kola. Tildrög þessa bruna voru
þau að þá um haustið hafði rekið andanefju og þótti það mikill fengur, maturinn notaður til fæðu en spikið var brætt og
geymt í glerbrúsum í eldhúsinu. Síðan þegar eldur losnaði sem falist hafði aftan við hlóðarhellu í sóti þá sprungu
olíusbrúsarnir og því varð eldhafið svo magnað að á skammri stundu varð húsið alelda. Ögmundi og Sólveigu tókst af miklu
harðfylgi að bjarga öllum börnum sínum út úr brennandi húsunum á náttklæðum einum fata, en þau misstu allar sínar veraldlegu
eigur og þar með eigið ljóðasafn Ögmundar, en hann var hagmæltur vel. Eftir brunann fluttu þau svo til Hellissands og bjuggu
þar þangað til Ögmundur fórst er hann var að sækja meðul inn í Ólafsvík og var á leiðinni heim fyrir Ennið. Karveli var
ungum að árum komið í fóstur hjá móðurbróður sínum Eggerti og konu hans Ingibjörgu Pétursdóttur þá aðeins 9 ára.
Sólveigu tókst síðan að halda heimilinu saman með dyggri aðstoðar Einars sonar síns sem var elstur þeirra bræðra og mjög
ósérhlífinn og duglegur verkmaður. Það má segja að Karvel hafi snemma fengið að kynnast fátækt og harðri lífsbaráttu
aldamótakynslóðarinnar, en þeirri lífsreynslu lýsir hann á mjög sannfærandi hátt í fyrstu bók sinni Sjómannsævi.
Kaflar úr þeirri bók ætti að vera skyldulesning í framhaldsskólum landsins þannig að núlifandi fólk skilji þau hörðu
lífsskilyrði sem forfeður okkar þurftu að búa við.
Ellefu ára byrjar Karvel að róa með fóstra sínum á áraskipi og hann minntist þess að eitt sinn var barningur að ná landi.
Árin sem oftast var nokkuð viðráðanleg varð allt í einu svo þung að þegar allir kraftar voru löngu þrotnir vogaði hann loks
að líta til formannsins og spyrja hvort hann mætti hvílast. Fóstri hans leit þá á drenginn og sagði með þungri áherslu.
"Sá sem ætlar að verða sjómaður gefst aldrei upp" og áfram var barist til lendingar. Þessi tilsvör fóstra Karvels hafa örugglega
verið honum haldgott veganesti á lífshlaupi hans, enda hefur hann aldrei gefist upp þótt oft hafi á móti blásið á langri ævi.
Fimmtán ára gamall verður Karvel formaður á þriggja manna fari sem hann átti með vini sínum Sigurði Sveini Sigurjónssyni
og nefndu þeir félagar farkostinn Sigurkarfa. Þessi útgerð þeirra félaga reyndist síðar upphaf að happadrjúgum og löngum
útgerðarferli Karvels.
Árið 1928 kvæntist Karvel Önnu Olgeirsdóttur frá Hellissandi og varð þeim sjö barna auðið, fimm dætra og tveggja sona.
Konu sína missti Karvel eftir langvarandi veikindi 1959 og yngri soninn Eggert árið 1962, en hann fórst í sjóslysi við
Hólmsbergið í Keflavík ásamt tveimur frændum sínum þeim Einari og Sævari Þórarinssonum (einkasonum Þórarins bróður Karvels).
Síðar missti Karvel dóttur sína Ester en hún dó fyrir aldur fram.
Árið 1963 kynntist Karvel Þórunni Maggý Guðmundsdóttur (síðar landsþekktum miðli) og bjuggu þau saman í þrettán ár og
eignuðust einn son, Eggert.
Eftir að Karvel hafði lokið skipstjórnarprófi keypti hann ásamt bræðrum sínum bátinn Pilot en fljótlega þurftu þeir að hugsa
sér til hreyfings og fluttu til Njarðvíkur. Þangað fluttu síðar allir bræðurnir og settust þar að ásamt fleiri Söndurum af
vinahópi þeirra. Það var fyrir sagt að ef einhver ókunnugur birtist í Njarðvíkum hvort þarna væri kominn einn frá Sandi.
Karvel fluttist svo alkominn suður árið 1933 og bjó í fyrstu að Narfakoti í Innri Njarðvík en byggði sér fljótlega tveggja
hæða steinhús í Ytri-Njarðvík sem hann kallaði Bjarg.
Karveli hafa hlotnast ýmsar viðurkenningar fyrir störf sín í þágu almennings og hins opinbera eins og Fálkaorða með meiru.
Hans eigið bæjarfélag hefur gert hann að heiðursborgara og Sjálfstæðisflokkur og Ungmennafélag Njarðvíkur hafa einnig gert
hann að heiðurfélaga.